
سی و سه پل اصفهان؛ از غروبهای عاشقانه تا صبحهای مهآلود
سی و سه پل، یکی از جاهای دیدنی و تاریخی اصفهان، مثل پلی میان گذشته و امروز، با شکوهی جاودانه بر زاینده رود ایستاده است. این شاهکار معماری صفوی، هم گذرگاهی برای عبور و هم صحنهای برای آیینها، جشنها و تحسین جهانیان بوده است.
در این مطلب، بهطور کامل بررسی میکنیم سی و سه پل کجاست و به تاریخچه ساخت سی و سه پل و بهترین زمان بازدید از این جاذبه گردشگری اصفهان میپردازیم.
سی و سه پل کجاست؟
یکی از باشکوهترین یادگارهای تاریخی و جاهای دیدنی اصفهان، سی و سه پل است که در نقطهای تماشایی میان دو خیابان معروف شهر قرار دارد؛ از یک سو به ابتدای خیابان چهارباغ بالا میرسد و از سوی دیگر، به میدان انقلاب و خیابان چهارباغ عباسی راه دارد.
آدرس سی و سه پل: اصفهان، محله عباسآباد، میدان انقلاب
چگونه به سیوسهپل برسیم؟
برای رسیدن به این پل دیدنی، گزینههای متنوعی پیش روی شماست:
- مترو: اگر قصد دارید با مترو اصفهان سفر کنید، ایستگاه متروی سی و سه پل فقط چند قدم با پل فاصله دارد و شما را بهراحتی به مقصد میرساند. ایستگاه اتوبوس میدان انقلاب هم در نزدیکی ضلع جنوبی پل قرار دارد و دسترسی را برای علاقهمندان آسانتر میکند.
- خودرو شخصی: اگر ترجیح میدهید با خودرو شخصی به بازدید بروید، پیشنهاد میکنیم زمانهایی را انتخاب کنید که ترافیک کمتر باشد؛ چراکه این منطقه در ساعات اوج رفت و آمد میتواند کمی شلوغ باشد.
- اتوبوس: شما میتوانید از اتوبوس استفاده کنید، در میدان انقلاب پیاده شوید و با چند دقیقه قدمزدن به این پل تاریخی برسید.
بلیط هواپیما تهران اصفهان بلیط هواپیما اصفهان تهران

تاریخچه سی و سه پل؛ یکی از باشکوهترین پلهای تاریخی ایران
سی و سه پل (به انگلیسی: Si-o-Se Pol Bridge) یا پل اللهوردیخان، بنایی تماشایی با ۲۹۵ متر طول، ۳۳ دهانه و ۱۴ متر عرض است. این پل، یکی از نمادهای معماری صفوی است که روی زایندهرود اصفهان قرار دارد. سی و سه پل به دستور شاه عباس صفوی و با نظارت سردار مشهورش، الله وردیخان اوندیلادزه و با دستان هنرمند استاد حسین بنا اصفهانی (معمار 33 پل) ساخته شد.
پلی برای جشن و آیین؛ از آبپاشان تا خاجشویان
سی و سه پل فقط یک مسیر برای عبور نبود، بلکه در دوره صفویه محلی برای برگزاری جشنهای آیینی و مذهبی همچون جشن باستانی آبپاشان و آیین مذهبی خاجشویان ارامنه جلفای اصفهان محسوب میشد.
جشن آبپاشان، در روز ۱۳ تیرماه، مردم را گرد هم میآورد تا با پاشیدن آب و گلاب، شادی و طراوت را به یکدیگر هدیه دهند.

آغاز ساخت و روایتهایی از دل تاریخ
ایده ساخت این پل در سال ۱۰۰۸ هجری قمری شکل گرفت و فقط 3 سال بعد، یعنی در ۱۰۱۱ قمری، با فرمان مستقیم شاه عباس و نظارت الله وردیخان به سرانجام رسید.
در سفرنامههای سیاحان اروپایی هم از عظمت این پل و جشنهای پرشور اطراف آن یاد شده است؛ روایتهایی که نشان از جایگاه فرهنگی و اجتماعی این سازه بینظیر در آن دوران دارند.
شاهکار ماندگار معماری ایرانی
سی و سه پل هم یکی از شاهکارهای مهندسی دوران صفوی و هم یکی از نمادهای افتخارآمیز معماری ایرانی است. طراحی خاص، توازن دقیق در دهانهها و ترکیب هنرمندانهای از کارکرد و زیبایی، این پل را به یکی از جاذبههای منحصر به فرد اصفهان و ایران تبدیل کرده است.

تحسین جهانی؛ سی و سه پل در چشم مسافران و مورخان
سی و سه پل، فقط یک اثر ملی نیست، بلکه جایگاهی جهانی در میان شاهکارهای معماری دارد. پرسی سایکس، ایرانشناس معروف، این پل را در شمار پلهای «درجه اول جهان» معرفی کرد.
ژان شاردن، جهانگرد فرانسوی، این پل را «شاهکار معماری و شگفتانگیز» خواند و دن گارسیا، سفیر پادشاه اسپانیا، هم آن را «یکی از برجستهترین آثار معماری ایرانی» دانست.
لرد کرزن، سیاستمدار و خاورشناس بریتانیایی، درباره عظمت این پل مینویسد: «هیچکس تصور نمیکند برای دیدن باشکوهترین پل جهان، باید به ایران سری بزند.»
این جمله کوتاه اما پرمعنا، گویای تأثیر عمیق سی و سه پل در ذهن بینندگانش است.
بلیط هواپیما مشهد اصفهان بلیط هواپیما تبریز اصفهان

الله وردیخان؛ سازندهای که تاریخ را جاودانه کرد
دن گارسیا در نوشتههای خود تأکید دارد که سی و سه پل از بناهای ساخته شده بهدست الله وردیخان گرجی است؛ اگرچه برخی تردید دارند و ساخت آن را به منابع مالی دیگر نسبت میدهند، اما باور عمومی مردم اصفهان همچنان این است که الله وردیخان، این اثر بینظیر را با هزینه شخصی خود ساخته تا نامش در تاریخ معماری ایران جاودانه شود.
در میان آثار ادبی دوران صفویه، شعری از علی نقی کمرهای، شاعر این دوره، به چشم میخورد که سال ساخت سی و سه پل را سال ۱۰۰۵ هجری قمری ذکر کرده است.
البته این تاریخ دقیقاً با زمان ساخت خیابان باشکوه چهارباغ مصادف شده؛ خیابانی که از همان روز نخست، در کنار سی و سه پل، ترکیبی تماشایی از معماری شهری صفوی را شکل داد.
این پل تاریخی، خیابان چهارباغ عباسی را به چهارباغ بالا پیوند میدهد.
میراثی ملی برای همه نسلها
سی و سه پل در ۱۵ دیماه سال ۱۳۱۰ با شماره ثبت ۱۱۰ به طور رسمی در فهرست آثار ملی ایران قرار گرفت؛ افتخاری شایسته برای پلی که قرنهاست همچون نگینی درخشان بر بستر زاینده رود میدرخشد.

استحکام در دل آب؛ راز پایداری سی و سه پل
کارشناسان زمینشناسی و میراث فرهنگی معتقدند راز دوام شگفتانگیز این پل در طراحی هوشمندانه فونداسیون آن نهفته است؛ جایی که مصالح و پایهها برای پایداری، نیازمند رطوبت طبیعی زاینده رود هستند.
اما در سالهای اخیر، خشکی طولانی مدت رودخانه زنگ خطری جدی برای بقای این شاهکار تاریخی به صدا درآورده و نگرانیهایی درباره آینده آن ایجاد کرده است.
معماری سیوسهپل
سیوسهپل بزرگترین سازه آبی ایران و طولانیترین پل اصفهان به شمار میآید؛ پلی با حدود ۲۹۷ متر طول و ۱۳.۷۵ متر عرض که دو سوی خیابان چهارباغ را به یکدیگر متصل میکند. این پل هم از نظر اندازه و هم از نظر شکوه معماری در میان پلهای اصفهان میدرخشد؛ بهطوریکه اندازه آن حدود ۲.۲ برابر طول و ۳.۵ برابر عرض پل خواجو است.
نام «سیوسهپل» از تعداد طاقهای طبقه اول گرفته شده است. در طبقه دوم هم مسیر ویژه عابران قرار دارد؛ گذری محافظتشده با دیوارهایی که مانع باد و سقوط به آب میشود.
این پل با آجرهای زرد رنگ و سنگ آهک، مصالح رایج دوره صفوی، ساخته شده است و طاقچههای میان طاقها فضایی دلنشین برای نشستن و تماشای چشمانداز شهر فراهم میکنند. یکی از این طاقها زمانی محل یک چایخانه محبوب بوده است که بعدها تعطیل شد.
نظم و تکرار چشمنواز دهانهها در کنار ابعاد باشکوه پل، آن را به ترکیبی هنرمندانه از مهندسی دقیق و معماری اصیل ایرانی تبدیل کرده است.
آیینها و مراسم پیرامون سیوسهپل اصفهان
سیوسهپل هم یک شاهکار معماری محسوب میشود و هم محل برگزاری آیینها و جشنهای تاریخی اصفهان بوده است. ارامنه اصفهان در دوره صفوی، آیین خاجشویان را در ماه دی کنار پل برگزار میکردند. این آیین یادبود غسل تعمید حضرت مسیح بود.
همچنین، آیین آبپاشان در تیرماه و همزمان با جشن تیرگان اجرا میشد؛ اهالی با پاشیدن آب به یکدیگر شادی و سرزندگی را جشن میگرفتند. سیوسهپل یکی از مکانهای اصلی جشن نوروز هم بوده و مراسم نوروزی با شکوه فراوان در اطراف آن برگزار میشد.
فردریک چارلز ریچاردز، هنرمند بریتانیایی، درباره سیوسهپل مینویسد: هنگام بازدید از آن، خاطرات همه پلهای بزرگ جهان از جمله پونته وکیو در فلورانس و پلهای لندن در ذهن شما زنده میشود و عظمت این پل ایرانی را بهتر درک میکنید.
علت نامگذاری سی و سه پل اصفهان؛ راز عدد ۳۳ در دل زایندهرود
شاید برای بسیاری از بازدیدکنندگان این پرسش پیش بیاید که چرا نام این پل تاریخی «سی و سه پل» است؟ پشت عددی که در ظاهر ساده به نظر میرسد، نظریههایی جذاب و پر رمز و راز نهفته است.
در گذشته، این پل به دلیل داشتن ۴۰ دهانه به «چهل چشمه» شهرت داشت. اما با گذشت زمان، فقط ۳۳ دهانه آن باقی ماند و همین ویژگی، نام «سی و سه پل» را برایش به یادگار گذاشت؛ بنابراین، علت اصلی این نامگذاری به نظر میرسد ساختار فعلی پل با ۳۳ دهانه طاقدار باشد که جلوهای خاص به آن بخشیده است.
یکی از دیدگاههای مطرح به ارتباط این عدد با تبار گرجی الله وردیخان، سازنده پل، مربوط میشود. میگویند الفبای زبان گرجی ۳۳ حرف دارد و برخی بر این باورند که این عدد الهامبخش طراحی پل بوده است.
با این حال، این نظریه مخالفانی دارد، چرا که طبق شواهد تاریخی، سی و سه پل در ابتدا دارای ۴۰ دهانه بوده است.
البته برخی کارشناسان عدد ۳۳ را با اسطورهها و باورهای کهن ایرانی پیوند میزنند. در این نظریه، پل نمادی از آناهیتا، الهه آب در ایران باستان تلقی میشود؛ عدد ۳۳ نیز با عنوان عدد مقدس مرتبط با این ایزدبانو به شمار میرود که بیانگر حضور عنصر آب و پاکی در طراحی و کارکرد این پل بوده است.
بلیط هواپیما کیش اصفهان بلیط هواپیما شیراز اصفهان

جاهای دیدنی اصفهان نزدیک سی و سه پل
- میدان نقش جهان
- خیابان چهارباغ عباسی
- موزه موسیقی اصفهان
- موزه هنرهای تزئینی
- پل خواجو
- کاخ هشت بهشت
- بازار قیصریه
- کاخ عالی قاپو
- مسجد شیخ لطف الله
- مسجد امام اصفهان
- کاخ چهلستون
- کلیسای بیتاللحم
- کلیسای وانک
- منارجنبان
- تونل آکواریوم اصفهان
- خانه تاریخی دهدشتی
- خانه تاریخی ملاباشی
- محله جلفا اصفهان
سفری راحت به اصفهان با نوین تراول
اصفهان یکی از شهرهای توریستی و تاریخی ایران است که بازدید از آن را نباید از دست داد. همین حالا بلیط پرواز داخلی را میتوانید بهراحتی از نوین تراول بخرید و به مقصد اصفهان سفر کنید. پس اگر قصد سفر به اصفهان را دارید همین حالا میتوانید رزرو هتل در اصفهان و بلیط هواپیما اصفهان را با بهترین قیمت تهیه کنید.
نوین تراول یکی از معتبرترین سایت های خرید بلیط هواپیما در ایران است. فقط با چند کلیک ساده حتی میتوانید برای خرید پروازهای خارجی در سایت نوین تراول اقدام کنید و سفری بهیادماندنی داشته باشید. برای مثال فقط با چند کلیک ساده حتی میتوانید برای خرید پروازهای خارجی مانند بلیط هواپیما به ترکیه در سایت نوین تراول اقدام کنید و سفری بهیادماندنی داشته باشید. پس اگر استانبول از مقاصد سفر شماست، با بلیط هواپیما به استانبول میتوانید از یکی از پرطرفدارترین مسیرهای هوایی ایران بهرهمند شوید.
سفر به اصفهان و بازدید از سی و سه پل تاریخی!
سی و سه پل هم یک پل تاریخی و هم نمادی از هنر، فرهنگ و تاریخ ایران به شمار میرود که قرنهاست بر فراز زاینده رود خودنمایی میکند. این شاهکار معماری صفوی با ۳۳ دهانه منظم، یادآور شکوه گذشته اصفهان و جلوهای از نبوغ ایرانی در طراحی سازههای شهری است.
بازدید از سی و سه پل، به ویژه زمانی که زاینده رود پرآب است، تجربهای ناب از تلفیق تاریخ، زیبایی و زندگی شهری است که هر گردشگری را به وجد میآورد.
سوالات متداول
سی و سه پل کجاست؟
سی و سه پل در بخش جنوبی خیابان چهارباغ بالا و قسمت شمالی خیابان چهارباغ عباسی یا همان میدان انقلاب قرار دارد.
قدمت اثر تاریخی سی و سه پل چقدر است؟
دستور ساخت سی و سه پل در سال ۱۰۰۵ هجری توسط شاه عباس اول صفوی داده شد و الله وردی خان اوندیلادزه گرجی، ساخت این پل را در سال 1011 به پایان رساند.
چرا نام این پل «سی و سه پل» است؟
سی و سه پل ۳۳ دهانه دارد و درباره این عدد نظریههای گوناگونی مطرح شده است: برخی آن را مرتبط با الفبای ۳۳ حرفی گرجی و تبار الله وردیخان میدانند، برخی دیگر آن را نمادی از آناهیتا، الهه آب در فرهنگ ایران باستان محسوب میکنند. برخی هم معتقدند علت نامگذاری سی و سه پل، برخورداری از ۳۳ دهانه طاقدار در ساختار فعلی آن است.
بهترین زمان بازدید از سی و سه پل؟
سی و سه پل بدون جریان زاینده رود، بخش مهمی از زیبایی و شکوه خود را از دست میدهد؛ بنابراین، وقتی که رودخانه پرآب است و بهترین زمان سفر به اصفهان محسوب میشود. جزئیات معماری پل الله وردی خان اصفهان در این زمان بهتر دیده میشود و با وجود نور طبیعی روز عکسهای با کیفیتی میتوانید ثبت کنید. با این حال، شبهای پل با نورپردازی زیبا، حال و هوایی شاعرانه و متفاوت دارد.
تفاوت پل خواجو و سی و سه پل در چیست؟
یکی از تفاوتهای اصلی بین سی و سه پل و پل خواجو، در تعداد دهانههای آنها است؛ سی و سه پل ۳۳ دهانه و پل خواجو فقط ۲۴ دهانه دارد. همچنین، پل خواجو با ۱۳۳ متر طول و ۱۲ متر عرض، کوتاهتر از سی و سه پل است و معبر آن حدود ۷.۵ متر عرض دارد.

















